Giá thúPartie 111

Việc đôi bên phối ngẫu nhau gọi là ‘giá thú’. Thân Trọng Huề trong một cuốn sách có nói ‘Giá thú là một cái lễ mà người đàn bà rời bỏ nhà mình để về nhà chồng’.

Theo tục lệ, con gái lấy chồng phải theo chồng, không được về nhà mình, chỉ được phép thỉnh thoảng về thăm cha mẹ, rồi khi cha mẹ chết đi, chỉ trở lại về nhà mình vào những dịp giỗ tết.. Và, một khi đi lấy chồng, người đàn bà, không còn có quyền nghĩ

đến nhà mình mà phải ‘lấy chồng gánh vác giang sơn nhà chồng’. Họ bên chồng nặng hơn đối với họ nhà mình.

Định nghĩa trên của Thân Trọng Huề mới đúng có một phần và còn bỏ sót mục đích chính của việc cưới xin.

Theo kinh lễ, thiên ‘Hôn lễ’, hai chữ ‘Giá thú’ được định nghĩa như sau:

‘Giá thú là một cái lễ nhân đó người đàn ông lo nối dòng họ nhà mình, gây dựng con cháu’.

Đúng vậy, ‘Vì mục đích chính của hôn nhân là có con để lưu truyền tôn tộc và vĩnh cửu sự phụng thờ’.(1). Luân lý ta cho người ‘vô hậu’ là phạm tội nặng nhất trong đạo hiếu, như lời thầy Mạnh Tử đã nói: Bất hiếu giả tam, vô hậu vi đại’, nghĩa là ‘Bất hiếu có ba điều, không có con nối dõi là nặng nhất’. Ba điều bất hiếu:

- Cha mẹ sống không phụng dưỡng

- Cha mẹ chết làm nhục tới vong linh các người.

- Không có con nối dõi tông đường.

Vì giá thú là một cái lễ, nên phải có mệnh của cha mẹ, có môi nhân.

Đối với người xưa, việc dựng vợ gả chồng là quyền của cha mẹ, con cái chỉ biết vâng lời. Câu chuyện yêu đương trai gái, cha mẹ, không cần biết đến, nếu cha mẹ

không thuận tình. Việc ép duyên của cha mẹ, nhiều khi đã từng xảy ra những việc đáng tiếc, bởi vậy ta có câu: ‘Ép dầu, ép mỡ, ai nỡ ép duyên’.

Trai gái tự do lấy nhau, không bẩm mệnh cha mẹ là điều đáng chê, là trên bộc trong dâu, vì như kẻ trèo tường dòm vách. Và các cô gái lấy chồng như vậy bị coi là Vợ

theo, không đứng trong hàng ‘bố kinh’. Việc hôn nhân chỉ được coi là chính thức khi

‘chồng cha mẹ lấy cho’.