MẸ VỢ PHẢI ĐẠPPhần 7 · trang 73–80
Bản chữ chưa hiệu đính. Phần chữ dưới đây do máy nhận dạng từ bản scan, chưa được đối chiếu và chưa áp dụng bảng đính chính của chính tác giả ở cuối sách. Bản scan mới là bản chuẩn.
Trang sách 73MẸ VỢ PHẢI ĐẠP KỊCH VUI CỬA TOAN-ÁNH CÁC VAI ĐẦN, ông chảng rễ. Người như vậy ắt phải tên như vậy.
ÔNG NHẠC, vi ông là bố vợ nên người ta gọi thế.
BÀ MẸ ĐAN BÀ NHẠC, mẹ vợ phải đạp.
BÀ MỖI người đã gây nên truyện này HỒI THỨ NHẤT Cảnh nhà Đần, một nhà sung túc xử quê.
CẢNH THỨ NHÂT Mẹ Đần, bà Mỗi Mở màn lên bà mẹ Đần đang ngồi lêm trầu ở phản và đang có vẻ như đợi chờ ai. Một lát sau bà Mối đến. Bà mẹ Đần mừng ra mặt. Đôi bên chảo nhau.
MẸ ĐÂN. - Gớm bà chị đi đâu mà cho tim năm tin bầy lượt mới thấy. Ai lại tôi chờ cả ngày hôm qua.
BÀ MỐI. - Bà chị tính em cũng bận lắm chứ. Chỗ này gọi, chỗ kia gọi, ai cũng muốn nhờ em giúp hộ thi làm thế nào mà em có nhà luồn được. Bà chị cho tim em có việc gi thế, hay lại muốn kiếm một đám cho cậu Đần nhà ta hẳn ?
MẸ ĐẦN. - Thế thì bà chị khéo biết thật. Chẳng giấu gi bà chứ thẳng Đần nhà tôi năm nay nó 18 tuổi đầu rồi, tôi cũng muốn lo cho nó con vợ. Vậy bà thử ngắm xem có đám nào dễ dãi thi giúp tôi một đám.
BÀ MỐI.- Phải, bà nghĩ thế là phải lám. Cái nghĩa trời sinh ra thế, trai nhớn dựng vợ, gái nhớn gả chồng. Cậu Đần mà đã mười tám, bà lo đến đường gia thất cho cậu là nên lắm.
MẸ ĐẦN. - Từ ngày ông cháu mất, tô: vẫn thắt lưng buộc cho nó nhớn. Tôi có gây dựng cho nó như đũa có bụng nuôi đôi thi tôi mới nhắm mắt yên được.
BÀ MỐI. - Bà tính cha mẹ ai chẳng muốn cho con hay. Bây giờ bà đã nhờ đến em thi em xin bết sức giúp (ra vẻ nghĩ
Trang sách 74ngợi Thế nào, bà trông cô Hữu con gái ông lý Kim ra sao ?
MẸ ĐẦN. - Cô ta trông cũng gọn ghẽ xinh xăn đấy. Nhưng phải cái thẳng bố nó hợm minh quá. Đến cậu Đạt con ông phó Đào hỏi nó còn chê là không xứng dâu da nữa là tôi.
BÀ MÔI. - Đúng đấy ! Cái lão lý Kim nó kiêu kỷ thật. Thế nào, cô Giá con ông Ba Nhạc ở xóm Tây có vừa mắt bà chị không ?
MẸ ĐAN. - Cô ta trông cũng ngoan ngoãn, nhưng chẳng biết ông bà ấy có lòng yêu đến cháu Đần không? Chẳng giấu gi bà, thẳng Đần nhà tôi nó có nhớn mà chẳng có khôn.
BÀ MỐI. - Cái đó thi không lo bà chị a ! Ông Ba Nhạc ông ấy dễ dãi lắm. Và cả bà ấy nữa cũng nhã nhặn lắm. Cô Giá thi vừa đẹp lại vừa hay làm, Ai lại sáng nào cô ta cũng giậy từ mờ mờ sáng, mà tối thi gà gảy canh mới đi ngủ.
MẸ ĐÂN.- Vậy nếu bà giúp được cho cháu đám ấy thì hay quá. Chỉ phải cái thẳng cháu nó dại và ngó ngần lắm.
BA MỐI. - Ui chà! Con trai ngại gì! Ván đã đóng thuyền là xong bết. Đã bằng cậu hai nghếch con ông xã Quých chưa ?
Thế mà cậu ta còn lấy được con gái ông Lý.
MẸ ĐẦN. - Phiền quá nhỉ. Cái tục làng ta lại cứ có lệ ở rễ mấy tháng. Sao lúc cải lương hương ước, các cụ không đem mà bỏ quách đi. Ây tôi chỉ sợ thẳng Đần nhà tôi đi ở rể lại chẳng biết gi.
BÀ MỐI. - Điều gì chứ điều ấy không lo bà chị ạ! Em đã có cách.
Bây giờ hãy xin bà chị gọi cậu Đần đến đề em hỏi qua loa xem đã.
MẸ ĐÂN. - Thôi thi trăm sự nhờ bà chỉ bảo dùm. (Gọi to) Đần ơi, ra đây bu bảo. (có tiếng thưa ở bền trong).
CẢNH THỨ HAI Vẫn những người trên. Thêm Đân Đần ngốc nghêch bước ra, tay cầm cái khung diều vót dở. Trông rõ ngu ra mặt. Chẳng chào khách, hắn bước thẳng đến bên mẹ. .
ĐẪN.- Bu hỏi gi tôi ?
MẸ ĐÂN, chỉ bả mối. - Có bà đến chơi nên bu cho gọi con ra để bà hỏi.
Trang sách 75ĐẦN, quay lại bà mối.- Nảo bà hỏi gi thì hỏi đi để tôi còn phải làm nốt cái diều cánh cốc, để chiều đi trâu tôi thi với chúng nó.
BÀ MỐI. - Con trai nhớn rồi mà còn chơi diều cánh cốc.
Thế nào có muốn lấy vợ không?
ĐẦN. - Lấy vợ làm gì? Bu tôi có lấy vợ đầu?
BÀ MỐI. - Truyện cậu dở dẫn lắm Nhớn thì lấy vợ chứ lãy vợ làm gì. Bu cậu là đàn bà khác.
ĐẦN. Sao đản bà lại khác. (Bà mẹ Đần lắc đầu thất vọng còn bà mối mỉm cười) BÀ MỐI.- Đàn bà thi lấy chồng chứ ai lấy vợ. Lấy vợ nghĩa là lấy một người dàn bả.
ĐẦN. - Sao lại lấy một người đân bà ? Thế thì tôi chẳng lấy. Có lấy thẳng cu Sỹ con bác Bách thi tôi lấy. Đánh đáo với thẳng Bầy với thẳng Bằng tôi vẫn vợ chồng với thẳng cu Sỹ.
MẸ ĐẦN. - Lấy vợ đằng này khác. Không phải vợ chồng như đánh đáo. Bu định lấy cô Giá con ông Ba Nhạc ở xóm Tây cho con đấy, con có bằng lòng không ?
ĐÂN. - Cò Giá có đôi khuyên bạc ấy à ? Có ấy trông xinh nhỉ Ừ bu lấy cô ấy cho tôi nhé.
BÀ MÔI, nói với mẹ Đần. - Đấy bả xem, cậu ấy chẳng thích mê đi là gì ?
MẸ ĐAN. - Thôi thị tôi cứ nhở bà. Biết đâu chẳng lả duyên số của cháu (hỏi Đần) Thế nào, con ưng lấy cô Giá chứ ?
ĐAN. - Ứ, me cưới cô ấy cho tôi nhé. Nhưng làm thế nào mả lấy được cô ấy bây giờ, BÀ MỐI - Muốn lấy cô ấy thi phải đi ở rễ mấy tháng ĐAN. - Ơ rê nghĩa là thế nảo ?
BÀ MỐI.- Ở rễ nghĩa là đến nhà ông bả Nhạc mà ở rồi ăn giúp làm đỡ người ta.
Đần. - Thế thi tôi chịu thôi. Để người ta đánh tôi và người ta bắt tôi đi chăn trâu ấy à ?
BÀ MỐI. - Truyện cậu dỏ lắm ! Rể cũng như con, ai bắt cậu chăn trâu và ai đánh cậu. Cậu muốn làm gi thì làm.
Đần. - Tôi muốn đánh đáo, vót khung diều có được không ?
BÀ MỐI. - Thế là chơi chứ không phải là làm.
Trang sách 76Đần. - Vậy thì tôi phải làm những gì ?
BÀ MỐI. - Cậu cứ liệu mà làm. Thôi thì bố vợ làm gì thì con rễ làm việc ấy.
Đần. - Bố vợ là ai mà con rể là ai ? Bà nói tôi cứ mủ tịt chẳng hiều gì.
MẸ ĐÂN. - Ông ba Nhạc là bố vợ, còn con thi là con rể chứ ai nũa. Lúc đến ở rề thi con cử thấy ông ba Nhạc làm cái gì thi con bắt chước con làm cái ấy.
Đần. - Ừ, bu có nói rõ thế thì tôi mới hiểu. Bà này nói tôi cứ mù tịt. Thế bu cưới cô Giá cho tôi nhé. Hớ ! hở ! Thích quá !
Tôi cưới vợ !
Đần còn reo, mặt bà mẹ Đần lộ vẻ thất vọng hơn và bà Mối bật buồn cười thì.
Hạ Màn HỒI THỨ HAI Cảnh vườn nhà ông bà Nhạc CẢNH THỨ NHẤT Ông Nhạc, Bà Nhạc Mở màn bà Nhạc đang ngồi ở cửa vườn nhặt rau. Ông ở ngoài chạy vào.
ÔNG NHẠC. - Bà nhặt rau đấy à ?
BÀ NHẠC. - Ừ, tôi ngồi ở đây cho nó mát. Kia, tôi tưởng ông đang dọn dẹp bàn thờ để mai giỗ cụ ?
ÔNG NHẠC. - Bàn thờ đã có thẳng bố đỏ nó thu xếp. Thắng thế mà chịu khó đáo đễ. Tôi lảm cái gi nó cũng chanh lấy để nó làm. Luôn mồm nó nói : « Thầy đề con làm v.
BÀ NHẠC. - Ấy thế mà người ta cứ giẻm pha, nói nó chẳng ra gi cả. Cái gi cũng vậy phải được trông thấy mới biết. Bây giờ ông ra đây làm gì.
ÔNG NHẠC. - Tôi ra dọn vườn. Không biết cải cuốc nó để đâu rồi, (Nhìn thấy con dao) Ừ, tôi phát bớt những cây rậm kia đi.
Ông ra phía góc vườn mà phá những cây rậm.
Trang sách 77CẢNH THỨ HAI Vẫn những người trên. Thêm Đần Trong khi bà Nhạc đang nhặt rau, ông Nhạc đang dọn vườn thì Đần ở đâu tới. Trông thấy ông Nhạc đẵn cây, Đần đi lại tay giảng lấy dao.
Đần. - Thầy đưa con chặt cho. (Ông đưa dao cho Đần).
ÔNG NHẠC, - Con đã dọn bàn thờ xong rồi à ?
ĐÂN. - Bẩm . . .
Chẳng chờ Đần trả lời, Ông Nhạc tim con dao khác. Chặt một cây khác, Đần lại đến cạnh.
ĐẦN. - Thày đưa con đẫn chọ.
ÔNG NHẠC. - (Hơi ngạc nhiên.) Con đẫn xong cây kia rồi à ?
ĐÂN. - Bẩm chưa ạ !
Ông Nhạc tuy vậy lại để cho Đần đẫn cây đỏ, và đi ra một cây khác. Thi. Đần lại đến cạnh, ĐẦN. - Thày đưa con đẫn cho.
Lần này thì ông Nhạc không ngạc nhiên nữa. Ông hơi sợ. Ông nhin Đần ; Đần cũng nhin ông. Hoảng quá ông quẳng dao đi ; Đần cũng bắt trước quảng dao đi. Và ông Nhạc chạy, Đần đuối theo.
Lúc chạy qua chỗ bà Nhạc ngồi, ông lấy chân đá bà một cái bảo : a chạy đi, nó điên » Bà ngơ ngác chưa hiểu sao thi Đần đã đuổi kịp.
Ông lại chạy. Đần thấy bỗ vợ đá mẹ vợ thi cũng làm theo, chỉ khác một cái là Đần đạp mẹ vợ rất mạnh rồi chạy theo ông Nhạc.
BÀ NHẠC. - Ông ơi nó đạp tôi. Hàng xóm ơi ! chàng rể đạp mẹ vợ. Ông Nhạc nghe thấy kêu đành trở lại. Đần cũng trở lại.
BÀ NHẠC. - (Chỉ vào Đần) Thẳng mặt mo kia, sao mày đạp tao.
ĐẦN. - (Ngơ-ngác) Thưa đẻ bà Mối bảo thế !
Ông nhin bà há hốc mồm ra không hiều. Đần cũng nhìn bà há hốc mồm ra như ông, Còn bà thì suýt soa chỗ đau do Đân gây nên. Trong khi ấy. HẠ MẪN Toan-Ánh
Trang sách 79Cùng một tác già SẼ XUẤT BÁN Cám ơn ông, Kịch vui ba hồi Một trận mưa, Kịch vui ba hồi Nhan-sắc, Kịch giài về lịch sử.
Mài dao giậy vợ, Kịch ngắn.
Phong - lưu đồng ruộng, truyện khảo cứu về các phong tục hay của nước nhà Một buổi chiều vui, truyện vui